Πώς να συνυπάρχουμε αρμονικά μαζί με τους άλλους

Η αρμονική συνύπαρξη δεν είναι κάτι που συμβαίνει τυχαία. Είναι μια καθημερινή επιλογή, ένας τρόπος σκέψης και μια στάση ζωής που ξεκινά από το σπίτι και επεκτείνεται στην κοινωνία. Η οικογένεια είναι το πρώτο σχολείο όπου μαθαίνουμε να αγαπάμε, να ακούμε, να σεβόμαστε και να συγχωρούμε. Όμως η αρμονία δεν σημαίνει ότι δεν υπάρχουν διαφωνίες· σημαίνει ότι οι διαφωνίες δεν μετατρέπονται σε πόλεμο.

Το σημαντικότερο θεμέλιο της ειρήνης μέσα στην οικογένεια είναι η σωστή επικοινωνία. Πολλές συγκρούσεις γεννιούνται όχι επειδή οι άνθρωποι δεν αγαπιούνται, αλλά επειδή δεν νιώθουν ότι τους καταλαβαίνουν. Ένας γονιός που φωνάζει στο παιδί επειδή άφησε τα πράγματά του άτακτα, στην ουσία εκφράζει κούραση και αγωνία. Όταν όμως η παρατήρηση γίνεται με σεβασμό και όχι με προσβολή, τότε η ένταση μειώνεται. Όπως λέει ένα σοφό ρητό: «Μην υψώνεις τη φωνή σου, ύψωσε τα επιχειρήματά σου.»

Η αγάπη δεν είναι να κρατάς κάποιον κοντά σου, αλλά να τον αφήνεις να σταθεί μόνος του.

Ιδιαίτερα δύσκολες είναι συχνά οι σχέσεις ανάμεσα σε γονείς και ενήλικα παιδιά. Οι γονείς πολλές φορές δυσκολεύονται να αποδεχτούν ότι το παιδί τους μεγάλωσε και συνεχίζουν να παρεμβαίνουν στη ζωή του, πιστεύοντας ότι έτσι το προστατεύουν. Από την άλλη, τα ενήλικα παιδιά μπορεί να νιώθουν ότι πνίγονται ή ότι κρίνονται διαρκώς. Έτσι, μια απλή συμβουλή μπορεί να εκληφθεί ως επίθεση και να ξεσπάσει σύγκρουση. Η ισορροπία βρίσκεται στο να υπάρχει ενδιαφέρον χωρίς έλεγχο και σεβασμός χωρίς απόσταση.

Στις οικογένειες συχνά εμφανίζεται και μια άλλη μορφή πόνου: η μοναξιά των γονιών και το βάρος που αισθάνονται τα παιδιά. Ένας γονιός μπορεί να παραπονιέται ότι τον ξέχασαν, ενώ το παιδί τρέχει μέσα σε υποχρεώσεις και άγχος. Εκεί χρειάζεται κατανόηση και από τις δύο πλευρές. Μερικές φορές ένα τηλεφώνημα ή ένα απλό «σε σκέφτομαι» αρκεί για να ζεστάνει μια καρδιά. Άλλωστε, η αγάπη δεν μετριέται με ώρες, αλλά με πράξεις.

Καλύτερα να χάσεις μια διαφωνία, παρά να χάσεις έναν άνθρωπο.

Δύσκολες μπορούν να γίνουν και οι σχέσεις ανάμεσα σε ενήλικα αδέρφια. Οι παλιές συγκρίσεις, οι ζήλιες, τα παράπονα για την αντιμετώπιση των γονιών ή οι ευθύνες της φροντίδας τους, συχνά βγαίνουν στην επιφάνεια μετά από χρόνια. Πολλοί καβγάδες για χρήματα ή κληρονομικά δεν είναι στην ουσία για τα υλικά, αλλά για το συναίσθημα της αδικίας. Όταν τα αδέρφια αρχίζουν να μετρούν ποιος έκανε περισσότερα, η αγάπη γίνεται λογαριασμός. Γι’ αυτό χρειάζεται διάλογος, δικαιοσύνη και κυρίως η ωριμότητα να θυμόμαστε ότι η οικογένεια δεν είναι πεδίο ανταγωνισμού αλλά δεσμός ζωής.

Να είσαι ευγενικός, γιατί κάθε άνθρωπος δίνει μια μάχη που δεν γνωρίζεις.

Η ειρήνη όμως δεν σταματά στην οικογένεια. Στην κοινωνία, ο σεβασμός είναι πολιτισμός. Η ευγένεια, η υπομονή, η αποδοχή της διαφορετικότητας και η ικανότητα να ακούμε χωρίς να επιτιθέμεθα είναι μικρές πράξεις που χτίζουν ένα καλύτερο περιβάλλον. Η ενσυναίσθηση μάς βοηθά να θυμόμαστε ότι κάθε άνθρωπος κουβαλά τις δυσκολίες του, ακόμη κι αν δεν τις βλέπουμε.

Δεν είναι νίκη να ταπεινώσεις τον άλλον. Νίκη είναι να μην χάσεις την ανθρωπιά σου.

Σήμερα, όμως, ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνικής έντασης μεταφέρεται και στα social media. Εκεί οι συζητήσεις συχνά γίνονται τοξικές, γιατί πίσω από μια οθόνη οι άνθρωποι ξεχνούν ότι απέναντί τους δεν είναι “προφίλ”, αλλά ψυχή. Οι διαφωνίες καταλήγουν σε ειρωνείες, χαρακτηρισμούς και προσβολές. Πολλοί γράφουν πράγματα που δεν θα έλεγαν ποτέ πρόσωπο με πρόσωπο. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η μεγαλύτερη δύναμη είναι η αυτοσυγκράτηση. Δεν είναι υποχρεωτικό να απαντάμε σε όλα. Μερικές φορές η σιωπή είναι πιο σοφή από την αντιπαράθεση.

Τελικά, η ειρηνική συνύπαρξη δεν σημαίνει ότι όλοι θα συμφωνούμε. Σημαίνει ότι μπορούμε να διαφωνούμε χωρίς να πληγώνουμε. Χρειάζεται σεβασμός, όρια, συγχώρεση και κυρίως την ωριμότητα να καταλάβουμε πως η ζωή δεν είναι διαγωνισμός για το ποιος έχει δίκιο. Είναι μια προσπάθεια να κρατήσουμε τις σχέσεις μας ζωντανές και ανθρώπινες.

Και όπως λέει κι ένα σοφό ρητό: «Η ειρήνη δεν ξεκινά από τις μεγάλες αποφάσεις, αλλά από τις μικρές μας πράξεις.»

Επιμέλεια κειμένου: Συντακτική ομάδα Α.Λ.Π